Wat zeggen de vier PageSpeed-scores?

Bij onze websitescan en onze cases zie je vier cijfers staan: Prestaties, Toegankelijkheid, Best practices en SEO. Elk loopt van 0 tot 100 en ze komen van Google PageSpeed Insights. Wat heb je aan een hoge score voor "Best practices" als je een restaurant of een praktijk runt?

De vier scores laten zien of de techniek van één pagina in orde is. Over je teksten of het aantal aanvragen zeggen ze niets.

Wie meet er, en hoe

PageSpeed Insights is een tool van Google. Je vult een webadres in en Google laadt die pagina met Lighthouse, een testprogramma dat ook van Google komt. Lighthouse opent de pagina in een nagebootste omgeving, loopt een lijst controles af en geeft vier scores van 0 tot 100.

In het rapport staat inmiddels een vijfde onderdeel, "Agentisch browsen". Dat is geen score van 0 tot 100 maar een telling, zoals 1/2. Het gaat over AI-assistenten die je site bezoeken en Google noemt het zelf nog in ontwikkeling. Wij tonen alleen de vier scores.

De test gaat over één pagina. Je contactpagina kan dus anders scoren dan je homepage. Bij onze cases en de gratis websitescan tonen wij de meting voor mobiel.

De vier scores

Score	Wat het meet	Wat je merkt als het laag is
Prestaties	Hoe snel de pagina in beeld staat en reageert	Bezoekers wachten of zien de pagina verspringen
Toegankelijkheid	Of iedereen de pagina kan gebruiken, ook met voorleessoftware	Tekst is moeilijk te lezen, formulieren zijn lastig in te vullen
Best practices	Technische basisregels voor veiligheid en nette code	Vaak niets, soms een vervormde foto
SEO	Of een zoekmachine de pagina kan lezen en opnemen	Vaak niets. In het ergste geval staat de pagina niet in de zoekresultaten

Prestaties

Deze score gaat over snelheid. Drie dingen tellen het zwaarst: hoe lang de pagina tijdens het laden bezet is en niet op tikken of klikken reageert, hoe snel het grootste stuk inhoud in beeld staat, en of de inhoud tijdens het laden verspringt. Meestal houdt JavaScript de pagina bezet: de code die een pagina interactief maakt. Zware afbeeldingen en scripts van andere partijen zijn ook vaak de oorzaak. Meer daarover lees je in ons artikel over trage interactie.

Toegankelijkheid

Hier controleert Lighthouse of iedereen de pagina kan gebruiken, ook wie slecht ziet of voorleessoftware gebruikt. Elke controle is goed of fout, en ernstige problemen tellen zwaarder. Lighthouse kijkt onder meer naar het contrast tussen tekst en achtergrond, een beschrijving bij afbeeldingen, een naam bij invulvelden en een naam bij knoppen.

Best practices

In het Nederlandse rapport van Google heet deze score "Praktische tips". Lighthouse kijkt onder meer of de pagina via HTTPS loopt, de beveiligde verbinding waarbij anderen onderweg niet kunnen meelezen. Het kijkt ook of de browser foutmeldingen geeft, of de site techniek gebruikt die uit Chrome gaat verdwijnen en of de pagina meteen bij het openen om je locatie vraagt. Een bezoeker merkt van een lage score vaak weinig. Voor jou is het een signaal dat de site onderhoud nodig heeft.

SEO

SEO staat voor zoekmachineoptimalisatie. Deze score controleert de technische basis met een korte lijst vragen. Mag een zoekmachine de pagina opnemen? Heeft de pagina een titel en een omschrijving? Is de pagina bereikbaar, zonder foutcode? Zeggen links waar ze heen gaan? Sluit een pagina zoekmachines uit, dan kan ze niet in de zoekresultaten staan.

Wat is een goede score?

Google gebruikt drie kleuren:

• Groen, 90 tot en met 100: goed.
• Oranje, 50 tot en met 89: kan beter.
• Rood, 0 tot en met 49: slecht.

Oranje is geen alarm. De pagina werkt, er valt alleen iets te winnen. Rood is het moment om er iemand naar te laten kijken.

Groen is het doel, en een 100 hoeft niet. Google schrijft zelf dat een perfecte prestatiescore extreem lastig te halen is en niet wordt verwacht. De stap van 99 naar 100 vraagt ongeveer evenveel verbetering als de stap van 90 naar 94.

Wat de scores niet zeggen

• Een hoge SEO-score betekent geen hoge positie in Google. Lighthouse zegt er zelf bij dat de score alleen basisadvies controleert en dat veel factoren die je positie beïnvloeden niet meetellen. De test kijkt bijvoorbeeld of je pagina een omschrijving heeft. Of die omschrijving goed is, beoordeelt hij niet.
• Een hoge toegankelijkheidsscore is geen garantie. Volgens Lighthouse vindt een automatische test maar een deel van de problemen, en Google raadt aan om ook met de hand te testen. Controles die een mens moet doen, zoals nagaan of je alles met het toetsenbord kunt bedienen, tellen niet mee in de score.
• Een hoge prestatiescore is geen bewijs dat je site voor iedereen snel is. Het is één proefrit onder vaste omstandigheden. Google waarschuwt dat een goede testuitslag niet automatisch betekent dat echte bezoekers een goede ervaring hebben.
• Vier keer 100 levert geen klanten op. De test weet niet of je aanbod duidelijk is en of een ingevuld contactformulier ook echt bij jou binnenkomt.

Waarom de score per meting verschilt

Meet dezelfde pagina twee keer en het prestatiecijfer kan verschillen, ook als er niets aan de site is veranderd. Google noemt als oorzaken onder meer drukte op het netwerk, de belasting van de computer die de test draait, een webserver die de ene keer sneller antwoordt dan de andere en advertenties die per bezoek wisselen. Lighthouse raadt aan om meerdere keren te meten voordat je een conclusie trekt. Daarom kan jouw meting een paar punten afwijken van het cijfer dat je bij ons ziet.

Dat mobiel meestal lager uitvalt dan desktop komt door de testomstandigheden. Voor mobiel bootst Lighthouse een telefoon uit de middenklasse na op een trage 4G-verbinding. Voor desktop gaat de test uit van een computer met een vaste internetverbinding.

Labtest en echte bezoekers

PageSpeed Insights toont twee soorten gegevens. De vier scores komen uit een labtest, waarbij de pagina één keer laadt op één nagebootst apparaat. Daarnaast toont Google gegevens van echte bezoekers, als Google die heeft. Ze komen van mensen die je site in de afgelopen 28 dagen met de browser Chrome bezochten en hun gebruiksgegevens met Google delen.

Die bezoekersgegevens zeggen meer dan de labtest, want ze komen van echte telefoons en verbindingen. Ze dekken wel maar een deel van je bezoekers: wie een iPhone gebruikt, telt niet mee, in welke browser dan ook.

Google kijkt daarbij naar de Core Web Vitals (in het Nederlandse rapport: Site-vitaliteit), drie metingen voor laadsnelheid, reactiesnelheid en stabiliteit. Je slaagt als bij alle drie minstens driekwart van de bezoeken goed scoort. In ons artikel over Core Web Vitals lees je hoe je daarmee werkt.

Google toont deze gegevens alleen als een pagina genoeg bezoekers heeft. Zijn het er te weinig, dan zie je de gegevens van je hele site. Is ook dat te weinig, dan zie je niets en heb je alleen de labtest.

Test je eigen site in twee minuten

1. Ga naar pagespeed.web.dev en vul het adres in van een pagina die aanvragen moet opleveren, zoals je contactpagina.
2. Bekijk de uitslag voor mobiel.
3. Staat er bovenaan een blok "Ontdek wat je echte gebruikers ervaren"? Kijk dan eerst of er "geslaagd" staat achter "Evaluatie van Site-vitaliteit".
4. Kijk daarna welke van de vier scores van 0 tot 100 oranje of rood is. Bij elke score staat een lijst met de punten die de test vond. Het vijfde rondje, "Agentisch browsen", kun je overslaan.
5. Verrast de prestatiescore je? Meet dan nog een of twee keer.

Je hoeft die lijst niet zelf te begrijpen. Laat de uitslag zien aan wie je website onderhoudt en vraag wat het kost om de punten bij oranje en rood op te lossen.

Wanneer een hogere score loont

Het loont als een score rood of oranje is op een pagina waar klanten iets moeten doen, zoals reserveren of een formulier invullen. Het loont ook als de Core Web Vitals bij echte bezoekers niet slagen, want Google gebruikt de Core Web Vitals bij het rangschikken van zoekresultaten. Een rode score voor toegankelijkheid of SEO wijst op concrete fouten die je kunt laten herstellen, zoals een invulveld zonder naam.

Van 92 naar 100 werken loont niet. Google schrijft zelf dat een perfecte score najagen puur voor je vindbaarheid misschien niet de beste besteding van je tijd is. De zoekmachine wil altijd de meest relevante inhoud tonen, ook als de pagina minder prettig werkt. Staat alles in het groen, steek je tijd dan in betere teksten of foto's van je werk.

Onze gratis websitescan kijkt naar meer dan PageSpeed Insights en mailt je drie tot vijf concrete punten. Die kun je zelf oppakken of aan je eigen webbouwer geven.

Bronnen

• Google: About PageSpeed Insights
• Lighthouse: performance scoring
• Lighthouse: Total Blocking Time
• Lighthouse: accessibility score
• Lighthouse: meta description
• Lighthouse: page is blocked from indexing
• Lighthouse: does not use HTTPS
• Lighthouse op GitHub: alle controles per score
• Lighthouse op GitHub: score variability
• Lighthouse op GitHub: network throttling
• Chrome: CrUX methodology
• web.dev: Web Vitals
• Google Search Central: page experience